Świąteczne zapachy. Cynamon

  1. 8.12.2016
  2. Redakcja Kobieta WP

Uchodzi za najstarszą przyprawę świata. Wzbogaca smak wielu deserów i napojów, stanowi również obowiązkowy składnik słynnych aromatycznych mieszanek, m.in. curry. Cynamon wykazuje także duże właściwości zdrowotne, choć powinniśmy uważać, żeby go nie przedawkować.

Niewiele produktów dostępnych w naszych sklepach może pochwalić się tak długą historią – pierwsze wzmianki o walorach cynamonu pojawiły się już w chińskich księgach sprzed 2,5 tysiąca lat. Azja to ojczyzna tej przyprawy, otrzymywanej z ususzonej kory cynamonowca, wiecznie zielonego drzewa, które osiąga nawet 10 metrów wysokości.

Najszlachetniejsza jego odmiana, charakteryzująca się nie tylko wspaniałym aromatem, ale również cennym dla zdrowia składem, rośnie na Sri Lance. Jednak w ostatnich latach została wyparta przez pochodzący z Chin cynamon kasja.

W chińskiej medycynie ludowej przyprawa od wieków była wykorzystywana do celów leczniczych. Stosowano ja w walce z przeziębieniami, wzdęciami, nudnościami czy bolesnymi miesiączkami. Dawni medycy zalecali picie herbaty z cynamonem, która miała dodać energii, a także przedłużać życie.

Współczesne badania potwierdziły właściwości przyprawy, ale warto pamiętać, że nie powinniśmy używać jej bez ograniczeń.

Wartościowy olejek

Cynamon to doskonałe źródło składników mineralnych: żelaza (podstawowy składnik hemoglobiny, odpowiadający m.in. za przechowywanie i transportowanie tlenu w czerwonych krwinkach), wapnia (wspomaga funkcjonowanie kości i zębów) i manganu (zapobiega osteoporozie i chroni przed zapaleniem stawów). W przyprawie znajduje się również sporo błonnika, który obniża poziom cholesterolu, poprawia perystaltykę jelit i wzmaga uczucie sytości.

Jednak za najwartościowszy związek zawarty w korze cynamonowca uchodzi aldehyd cynamonowy występujący w olejkach eterycznych, których nie brakuje w przyprawie. Substancja ma właściwości antygrzybicze oraz hamujące rozwój komórek nowotworowych. Dużą zaletą cynamonu jest również obecność w nim innych polifenoli, usuwających z organizmu wolne rodniki, które mogą uszkadzać tkanki i przyspieszać proces starzenia się organizmu.

Walka z bakteriami

Dzięki dużej zawartości cennych substancji, cynamon bardzo pozytywnie wpływa na nasze zdrowie. Badania wykazały, że przyprawa m.in. skutecznie obniża poziom złego cholesterolu LDL.

Naukowo potwierdzono również jej właściwości antybakteryjne i przeciwgrzybicze. Cynamon świetnie radzi sobie w walce z bakteriami E.coli (przyczyna zakażeń dróg moczowych, a nawet sepsy) czy Helicobacter pylori (wywołują przewlekłe zapalenie żołądka oraz owrzodzenia prowadzące do zmian nowotworowych).

Przyprawa przynosi również ulgę w mięśnio- i nerwobólach, działa też przeciwzapalnie. Nieprzypadkowo znajduje się w składzie popularnej maści tygrysiej. Pasta z łyżeczki cynamonu zmieszanej z pięcioma łyżeczkami miodu, po przyłożeniu do bolącego zęba, ukoi nasze cierpienia.

Badania wykazały, że już sam zapach kory z cynamonowca poprawia pamięć i usprawnia myślenie. Przyprawa reguluje też stężenie cukru we krwi, wykazując działanie podobne do insuliny i znacznie zwiększając metabolizm glukozy. Dzięki temu cynamon może przeciwdziałać cukrzycy. Jednak osoby, u których zdiagnozowano już tę chorobę nie powinny wykorzystywać go w celach terapeutycznych bez konsultacji z lekarzem.

Uwaga na kumarynę

Mimo licznych zalet cynamonu, nie wszyscy powinni go spożywać. Odradzany jest m.in. kobietom w ciąży, ponieważ w zbyt dużych dawkach może wykazywać działanie poronne. Olejek cynamonowy stosowany zewnętrznie powoduje niekiedy silne podrażnienie i zaczerwienienie skóry, zwłaszcza u dzieci.

Ważnym składnikiem cynamonu jest kumaryna – organiczny związek chemiczny, który odpowiada za charakterystyczny „sianowaty” aromat cynamonu. Z badań laboratoryjnych przeprowadzanych na zwierzętach wynika, że zbyt duże dawki tej substancji mogą wywoływać marskość wątroby i uszkodzenie nerek. Dlatego Norweska Agencja Bezpieczeństwa Żywności wydała przed świętami zalecenie, by nie przekraczać bezpiecznej dziennej dawki kumaryny, która wynosi 0,1 mg na kilogram masy ciała.

Warto wiedzieć, że poszczególne rodzaje cynamonu różnią się stężeniem tego związku chemicznego. Najwięcej kumaryny znajduje się niestety w najpowszechniejszej odmianie przyprawy – kasja. Najmniej zawiera cynamon pochodzący ze Sri Lanki. Jak go rozpoznać? Zwykle zwija się po obu stronach kory, tworząc „dwururkę”, w przekroju przypominającą cygaro. Ma jasną, żółtobrązową barwę i delikatniejszy od chińskiego, słodkawo-korzenny smak.

Przyprawa w kuchni

Cynamon ma szerokie zastosowanie w kuchni, gdzie jest chętnie używany zarówno w kawałkach (do przyprawiania kompotów, soków owocowych czy grzanego wina), jak i postaci sproszkowanej (wzbogaca smak szarlotki, piernika albo potraw z ryżu). Pamiętajmy, że jak wiele innych naturalnych produktów, sproszkowany cynamon traci wiele właściwości w wyniku zbyt długiej obróbki cieplnej. Dlatego należy go dodawać do potraw dopiero pod koniec gotowania. Przyprawa w postaci „lasek” znacznie lepiej znosi wysokie temperatury.

Cynamon powinniśmy przechowywać w chłodnym i ciemnym miejscu, w hermetycznym pojemniku, by ograniczyć jego utlenianie. Sproszkowany nadaje się do spożycia przez 6 miesięcy, w kawałkach – około rok. Gdy traci słodki, korzenny aromat, to znak, że trzeba się go pozbyć.

Produkty